Kalkulator opłat inwestycyjnych

Na jakie pytanie odpowiada kalkulator

Koszty bieżące to małe liczby o dużym zasięgu. Fundusz, który pobiera 1,5% rocznie, i fundusz za 0,2% wyglądają w karcie funduszu podobnie, ale koszt jest pobierany co roku od salda, które stale rośnie, a każda pobrana kwota przestaje też procentować. Kalkulator zestawia dwa poziomy kosztów na tej samej ścieżce oszczędzania i pokazuje, ile wyższy z nich zabierze do końca okresu.

Wpisujesz kwotę początkową, miesięczną wpłatę, okres w latach, stopę zwrotu przed kosztami, swój roczny koszt i koszt porównawczy. Wynik pokazuje wartość końcową przy każdym poziomie kosztów, opłaty zapłacone po drodze, część wartości końcowej, którą zabiera wyższy koszt, oraz obie ścieżki rok po roku. Walutę wybierasz w polu Waluta: obliczenia przebiegają tak samo w każdej walucie i nic nie jest przeliczane.

Jakie koszty wpisać

Roczny koszt obejmuje wszystko, co jest pobierane z portfela każdego roku jako procent jego wartości. W przypadku funduszu punktem wyjścia jest wskaźnik kosztów bieżących, często nazywany TER, podany w dokumencie zawierającym kluczowe informacje. Opłatę za doradztwo, rachunek zarządzany lub platformę, naliczaną jako procent salda, wlicza się do tej samej liczby: obniża saldo w ten sam sposób. Różnica odwzorowania (tracking difference), czyli rozbieżność między funduszem a jego indeksem, jest często uczciwszą miarą tego, ile fundusz faktycznie kosztuje; jak działa, wyjaśnia artykuł Koszty ETF-ów: TER, tracking difference i prowizje.

Koszty jednorazowe, takie jak opłata wstępna czy prowizja od każdego zakupu, nie są rocznym procentem i nie wchodzą do modelu.

Jak działa kalkulator

Obie ścieżki startują z tej samej kwoty i otrzymują te same wpłaty. Różnią się wyłącznie kosztem. Koszt jest odejmowany od rocznej stopy zwrotu, a roczna stopa netto jest przeliczana na stopę miesięczną:

Co miesiąc saldo rośnie według tej stopy, a wpłata jest dodawana na koniec miesiąca. Zapłacone opłaty to wzrost, który koszt odbiera, miesiąc po miesiącu:

Główną liczbą jest różnica między obiema wartościami końcowymi. Udział pokazuje ją w proporcji: to różnica podzielona przez większą z dwóch wartości końcowych.

Dlaczego różnica jest większa niż opłaty

Przy danych z przykładu zapłacone opłaty wynoszą około 20 000 przy 1,5% i około 3 000 przy 0,2%. Różnica między wartościami końcowymi jest mimo to większa i wynosi około 28 286. Powodem jest procent składany: każda opłata opuszcza portfel, a wraz z nią wzrost, który ta kwota przyniosłaby przez pozostałe lata. Im dłuższy okres, tym większa część różnicy pochodzi z tego utraconego wzrostu, a nie z samych opłat.

Dlatego też udział rośnie z czasem. Różnica 1,3 punktu procentowego w pojedynczym roku jest skromna; przez dziesięciolecia procent składany zamienia ją w istotną część wyniku.

Czego kalkulator nie modeluje

Stopa zwrotu przed kosztami jest założeniem, a nie wartością oczekiwaną, i pozostaje stała. Rzeczywiste rynki poruszają się nierówno, ale wpływa to na obie ścieżki w podobny sposób, więc porównanie zależy od założonej stopy zwrotu mniej niż same wartości końcowe.

Podatek nie jest odejmowany: obie wartości końcowe nie uwzględniają podatku należnego przy sprzedaży. Inflacja również nie jest odejmowana, więc kwoty są nominalne. Koszty pozostają stałe przez cały okres, a rzeczywiste koszty funduszy mogą się zmieniać.

Niższy koszt sam w sobie nic nie mówi o funduszu. Dwa fundusze o różnych kosztach mogą odwzorowywać różne indeksy, wiązać się z różnym ryzykiem i osiągać różne stopy zwrotu przed kosztami. Kalkulator porównuje dwa koszty przy tej samej stopie zwrotu; nie porównuje dwóch funduszy.

Jak czytać wynik

Główną liczbę traktuj jako to, co różnica kosztów zabiera przy wpisanych założeniach, a nie jako oszczędność, którą dałaby zmiana funduszu. Zmiana ma własne koszty, a w wielu systemach podatkowych oznacza sprzedaż dotychczasowej pozycji i realizację zysków, co w roku zmiany może kosztować więcej, niż niższa opłata zaoszczędzi w pierwszych latach. Wpisz okres, który naprawdę planujesz, a potem niższą i wyższą stopę zwrotu: zobaczysz, jak stabilna jest różnica.

Małe, częste koszty handlu i korekt sumują się w podobny sposób, jak opisuje artykuł Cichy koszt ciągłego majstrowania przy portfelu English.